De Schiedammer Online https://deschiedammer.nl/Portals/1/Logo/s-logo.png

Ooit wilden ze van Maasbach Wereldzending 4-sterren-hotel maken

Het pand stond er zeer slecht bij

Het pand stond er zeer slecht bij

SCHIEDAM - Frans Griffioen, die als secretaris en penningmeester fungeert voor de Stichting tot Restauratie en Instandhouding van de kerk aan de Lange Haven e.o. te Schiedam (SRI) noemde het een feest dat de Havenkerk overging in eigendom van BOEi (De Nationale Maatschappij tot Restaureren en Herbestemmen van Cultureel Erfgoed). Hij zette de jongste geschiedenis van de kerk uiteen en liet horen hoeveel mensen bij de instandhouding van deze kerk hun steentje hebben bijgedragen. Je kunt zijn toespraak hieronder lezen. 

“De SRI heeft daarmee aan haar doelstelling voldaan, te weten het restaureren en instand houden van de kerk. Bij een feestelijk moment van overdracht past het om stil te staan bij het verleden. Waar komen we vandaan?  Hoewel ik sinds 2010 deelneem in de stichting, is mijn betrokkenheid bij de kerk al van 2006, als toenmalig medewerker van de gemeente Schiedam. Dat geldt ook voor Ubbo Hylkema (2006), onze voorzitter, die betrokkenheid heeft uit de periode toen de toenmalige eigenaar Maasbach Wereldzending te kennen gaf het gebouw te willen verkopen. De gemeente stelde toen geen interesse te hebben om eigenaar van de kerk te willen worden, maar zich vanuit haar rol in de binnenstad en de verantwoordelijkheid voor het cultureel erfgoed daar, voluit te willen inzetten voor het vinden van een goede nieuwe bestemming en een goede nieuwe eigenaar van de kerk. 

Dat was hard nodig, want de kerk stond er bouwtechnisch zeer slecht bij, had dringend een ingrijpende restauratie nodig en het omliggende deel van de binnenstad kon ook wel een goede opkikker gebruiken. Dit leidde tot diverse gesprekken en uiteindelijk tot een plan waarbij de kerk als viersterrenhotel zou worden ingericht; met verbouw en nieuwbouw rondom de kerk, en met de kerk als glorieus middelpunt. Een prachtig en ambitieus plan, dat op 16 september 2008 werd gepresenteerd, maar daarop in oktober door de economische crisis werd achterhaald. Met name als gevolg van het zich terug trekken van enkele van de particuliere financiers viel het hotelplan in het water.  

Wat bleef was, dat er - met veel dank aan Hylkema Consultants - voor de kerk diverse grootschalige subsidies voor restauratie waren binnengehaald. Uiteindelijk is in goed overleg met allerlei betrokken partijen besloten de kerk aan te kopen en onder te brengen in de SRI, zodat in ieder geval de restauratie een aanvang kon nemen. Want het pand stond er zeer slecht bij. Ik herinner mij persoonlijk de klauterpartij samen met Vera van der Vlerk (over haar later meer) in de enorme houten kapconstructie en de ontdekking dat een van de klokken in het torentje uit de stoel was gezakt en dreigde om te kieperen. En de diverse lekkages. Daarom was snel actie nodig.

Ubbo Hylkema, en Lydia Buist die ons bestuur kwam versterken en ikzelf hebben vanuit onze eerdere betrokkenheid verantwoordelijkheid genomen en als bestuurlijk driemanschap - samen met een hechte groep medewerkers (en ook daarover later meer) - de klus geklaard. Ja, …. en dan nu de feestelijke overdracht aan BOEi en vervolgens de opheffing van de stichting. Voor de goede orde, de restauratie van de Havenkerk was een omvangrijke opgave. Er lag een restauratieopgave van zo’n 3,5 miljoen euro. En dat is natuurlijk niet een taak die een bestuur van drie personen zelf eventjes klaart. 

Samenwerking was dan ook hard nodig en de kwaliteit van de Havenkerk inspireerde tot die samenwerking. In het bijzonder omdat de restauratie afhankelijk was van de financiële bijdragen van overheden, zoals het rijk, de provincie en de gemeente, maar óók van die van het Fonds Schiedam Vlaardingen e.o. Dit Fonds ondersteunde ook in ruimer kader al initiatieven die moesten bijdragen aan de verbetering van het economisch functioneren van de Schiedamse binnenstad. Initiatieven die op diverse terreinen plaatsvonden en die inmiddels ook zichtbaar hebben bijgedragen aan het herstel van deze bijzondere binnenstad. Ook de SRI is daarom het Fonds veel dank verschuldigd. Maar dat geldt uiteraard ook de andere betrokken partijen. Om die reden is het een groot plezier dat John Massaar, directeur van het Fonds, gedeputeerde Rik Janssen van de provincie Zuid-Holland en wethouder Marcel Bregman hier aanwezig zijn. Het is ook een teken dat hun betrokkenheid bij dit project verder gaat dan alléén de financiering van een restauratie. Ik wil nogmaals onze hartelijke dank uitspreken voor die betrokkenheid. 

Naast geld is het ook van belang om een kundig apparaat voor voorbereiding en uitvoering te hebben. Onze stichting verkeerde in de gelukkige omstandigheid dat de gemeente Schiedam uitsprak aan onze doelstelling verbonden te willen zijn, en wel zodanig dat wij ondersteuning vanuit het ambtelijk apparaat gekregen. In dat kader moet ik allereerst Vera van der Vlerk met naam en toenaam noemen. Vera heeft zich als projectleider met ziel en zaligheid ingespannen voor de kerk en – belangrijker – heeft daarmee een prachtig resultaat geboekt. Of het nu ging om de restauratie zelf of om de zoektocht naar een goede partij voor herbestemming (En werkelijk alles is langs gekomen. Van evenementenhal, concertzaal, bibliotheek, sportschool, columbarium tot brouwerij ), Vera was voor onze stichting een rots in de branding.  Ik wil haar daar, óók persoonlijk, zeer hartelijk voor bedanken. 

Natuurlijk is de groep rond Vera groter, want ook zij deed het natuurlijk niet alleen. Dat wordt onderstreept door de aanwezigen hier. Ik noem slechts een paar namen, omdat ik weet dat ik nooit volledig kan zijn: Michel van Meeuwen en Bart van Rossum van Vitruvius (het bouwbureau en directievoerder), Jan van Zelst van Hylkema Consultants bij onze zoektocht naar financiële middelen, Gerben Roodbol en Irma van Diggelen (van de gemeente Schiedam) die ons vanaf het begin hebben geholpen en ondersteund. En dan tenslotte Geert Medema en Claudia Berolo (ook gemeente) dank voor het vele werk dat zij, samen met Lydia Buist als gemachtigde vanuit het bestuur van de SRI, bij de gesprekken met BOEi, hebben verricht. 
Prima werk. 

Maar natuurlijk ook de betrokken ambtenaren vanuit de provincie en de rijksdienst voor het cultureel erfgoed, aannemer Burgy en Pels & Van Leeuwen die het orgel heeft gerestaureerd. Samen hebben we de restauratie van de Havenkerk tot een goed einde gebracht. En daar mogen we dus allemaal ook trots op zijn. Het is niet zo maar dat de Havenkerk inspireert tot betrokkenheid. Niet alleen is het een prachtig rijksmonument, een vroeg negentiende-eeuwse, nieuwgebouwde katholieke kerk met een uitzonderlijk rijk interieur, het is ook een gebouw dat een centrale plek in neemt in onze binnenstad en misschien wel in onze harten. Al in de jaren zestig en zeventig, toen de kerk voor het eerst leeg kwam te staan na de sluiting voor de RK eredienst, hebben Schiedammers zich met hart en ziel ingezet voor deze kerk. Want velen hebben er een verleden. De centrale plek in de stad, maakt het gebouw ook zo belangrijk voor de verdere ontwikkeling van deze mooie binnenstad. Het is een plek die een functie verdient die van betekenis is. En bij de onderhandelingen met BOEi, hebben wij gemerkt dat diezelfde betrokkenheid inmiddels ook bij hen leeft.      

Het is voor de SRI dan ook een grote vreugde dat wij met de overdracht aan BOEi niet alleen de instandhouding van het rijksmonument hebben zeker gesteld, maar ook dat de kerk een functie krijgt als evenementenlocatie die van betekenis zal zijn voor onze stad. Wij dragen dan ook met plezier de sleutel van de kerk over, als symbool van de nieuwe fase die de kerk in gaat. Daarmee gaat niet alleen het eigendom, maar ook de gemeenschapszin rond dit prachtige monument over.

Ik weet zeker dat BOEi erin zal slagen voort te bouwen op bestaande samenwerking (zeker ook lokaal) en nieuwe allianties zal smeden, zodat de kerk een mooie toekomst tegemoet gaat. Deze bijeenkomst is hier een mooie start voor. Ik wens BOEi namens de SRI hier veel succes mee en zal met plezier – vanaf de zijlijn - de ontwikkelingen in de gaten houden. Ik wil graag onze voorzitter Ubbo Hylkema vragen om naar voren te komen en officieel de sleutel van de voordeur van de Havenkerk over te dragen aan Sylvia Pijnenborg, directeur religieus erfgoed bij BOEi.”

Na afloop van de sleuteloverdracht en de symbolische start van de bouwwerkzaamheden, volgde een borrel bij buurman Jenevermuseum. 

Foto boven: de genodigden die de sleuteloverdracht in de kerk bijwoonden, met rechts op de voorgrond de door Frans Griffioen bedankte Vera van der Vlerk
Foto onder: Frans Griffioen aan het woord
Foto's door Jan Schrijver

 

Laat een reactie achter

Naam:
E-mailadres:
Reactie:
Reactie toevoegen

Meest gelezen: